Dag
nokkurn þegar ævisöguritari hl. Katrínar
frá Síena, Raymond, var örmagna og að
því kominn að kikna undan daglegum skyldustörfum
sínum, sagði þessi sannheilaga kona við hann:
„Þú skalt gera þér klefa hið innra
í hjarta þínu og aldrei stíga fæti
út fyrir hann“ [1].
Sjálf hafði Katrín gert helgidóm
tjaldbúðar hjartans hið innra að virkisborg sinni
eins og Heilagur Andi hvetur okkur öll til að gera (Hugleiðing 8). Og í einu
fjölmargra bréfa sinna til vina sinna komst Katrín
svo að orði, að við ættum að leita
skjóls í klefanum hið innra með sama hætti
og svefnherbergi okkar þegar við værum þreytt.
„Þar sem við þráum að sofa nemum við
ekki staðar við dyrnar, heldur göngum beint inn og
leggjumst í rúmið. Við sem kynnumst klefanum
hið innra eigum að gera hið sama, við eigum ekki að
nema staðar í dyrum mennsks veikleika okkar, heldur að
hlaupa til hvílu hinnar guðdómlegu miskunnsemi
í okkar eigin hjörtum.“ [2].
Þegar hún gekk að vatnsspegli eirkers vanmáttar
síns í Tjaldbúð hjartans leit hún ekki
til sinnar eigin spegilmyndar í þessum samviskuspegli,
heldur til Guðs síns: „Rétt eins og þeir sem
sjá sína eigin ímynd í brunni, eigum
við sem lifum í klefanum hið innra ekki einungis að
horfa til okkar eigin ágalla, heldur fram hjá þeim
til ímyndar okkar eigin fegurðar í uppsprettu elsku
Guðs. Þá verðum við ekki ástfangin af
ímyndinni, heldur sjálfri uppsprettunni [3]. Hún vék að Tjaldbúð
hjarta síns sem klefa sjálfsþekkingarinnar og
líkti honum við grafhýsi Drottins. María
Magdalena megnaði ekki sjálf að velta steininum
frá, en jafnskjótt og hún játaði
vanmátt sinn var þessi mikla steinhella ekki lengur
hindrun og sjálfur Drottinn var með henni. Syndir okkar
hvíla á okkur líkt og þung steinhella, en ef
við bíðum full trúnaðartrausts í
grafhýsi sjálfsþekkingarinnar finnum við
hvernig oki syndabyrðarinnar er létt af okkur og við
finnum sjálfan Krist upprisinn og ljómandi hið innra
með okkur.“ [4]
Rétt eins og synd heimsins knúði Frelsara okkar og
Endurlausnara til jarðar til mennsk vanmáttar til að
glæða eld elskunnar í mannshjörtunum, dregur
þessi vanmáttur þennan sama Endurlausnara til
sköpunar sinnar „sem einn er þess umkominn að
græða og lækna“ [5]
sálina í auðmýkt hennar. Það var
í þessum leyndardómi þar sem Katrín
uppgötvaði styrk sinn. Reynslan leiðir í
ljós að af sjálfum okkur „erum við ekki,“ ekkert
án Drottins (Jh 15. 5). Drottinn segir við hana:
„Dóttir. Veistu hver þú ert og hver ég er?
Ef þú veist þetta tvennt stendur þú
fullsælunni ekki fjarri. Þú ert sú sem er
ekki og ég SÁ SEM ER.“ Láttu þennan
„sannleika gagntaka alla verund þína“ [6] Þannig lærðist Katrínu
að draga kraft Krists til aumkunarverðs vanmáttar
síns, að vegsama hann í vanmættinum sem dregur
Krists til okkar (2 Kor 12. 9), rétt eins og Páll
postuli. Og ekki eruð
þér yðar eigin. Þér eruð verði
keyptir. Vegsamið því Guð með líkama
yðar (2 Kor 1. 6, 20).
Og þessi líkami er ekkert annað en hin jarðneska
tjaldbúð, endurspeglun hinnar himnesku Tjaldbúðar
í mannssálinni þar sem raunnánd Guðs og
yfirskilvitleiki mætast í sífelldum INNHRIFUM OG
ÚTHRIFUM í bæninni. Katrín vék að
þessum leyndardómi sem „tveimur óaðskiljanlegum
klefum.“ Hún skrifar: „Ég tel að ekki sé unnt
að öðlast dygðirnar eða fyllingu
náðarinnar, án þess að dvelja í
klefa hjarta okkar og sálar þar sem við finnum
þann fjársjóð sem er líf okkar . . .
HIÐ HEILAGA DJÚP . . . þekkingu á
sjálfum okkur og Guði“ [7]
Hið „heilaga djúp“ Katrínar er raunnánd hinnar
Alhelgu Þrenningar í hjartanu í yfirskilvitleika
eðlis síns og þar sem HIN JARÐNESKA OG HIMNESKA
TJALDBÚÐ MÆTAST. Í upphafi var þessi
huldi staður Katrínu sem athvarf og hvíld frá
erli hins ytri heims. En eftir því sem
sjálfsþekking hennar fór vaxandi, varð hann
henni að uppsprettu ósegjanlegs og elskuríks
máttar Guðs sem dró hana samtímis INN Á
VIÐ TIL ELSKU HANS OG ÚT Á VIÐ TIL
BRÆÐRA HENNAR OG SYSTRA. Þetta er orkumiðstöð sannrar
kristinnar bænar. Sá kristni einstaklingur sem leggur
rækt við bænina á ekkert sameiginlegt með
dulspeki Austurlanda þar sem hinn „heilagi“ situr í
vegkantinum og sér ekki eymd meðbræðra sinna
að baki nirvana myrkurs
afturluktra augna eða zatori
draumleiðslunnar. Kristin einstaklingur er
óhjákvæmilega dreginn inn á við til HINS
HEILAGA DJÚPS til þess að vera hrundið út
aftur til að mæta þörfum bræðra sinna og
systra sem hendi Guðs. Ég tel að fáum hafi
auðnast að varpa jafn ágætu ljósi á
þennan leyndardóm eins og hinum blessaða Jan van
Ruysbroeck:
Skiljið
þetta: Guð kemur til okkar í sífellu
bæði með áþreifanlegum hætti og
óáþreifanlegum og krefst þess bæði
að við störfum og berum ávöxt í
hvíld með slíkum hætti, að hvorugt heftir
hitt, heldur er hvort 0ðru til styrktar. Þannig lifir
sá sem dvelur mest hið innra þessu tvöfalda
lífi: Það er að segja í verkum og
hvíld. Og í þessu hvoru tveggja er hann heill og
óskiptur vegna þess að hann dvelur að öllu
leyti í Guði sökum þess að hann hvílir
í vexti ávaxtanna og að öllu leyti í
sjálfum sér sökum þess að hann elskar
í starfi. Í sífellu kallar Guð hann og hvetur
til að endurnýja sig bæði í hvíld og
verkum. [8]
Guð sýndi Katrínu eins og öllum öðrum Systkinum hins Alhelga hjarta
að þessi auðlegð er hulin hið innra í
eldsofni elsku sinnar, að „Elska Guðs er eldurinn, við
neistarnir. Við erum ávextir elskunnar og getum ekki
annað en dregist til baka til uppsprettu okkar í elsku
Guðs“ [9]
Þetta er kjarni leyndardóms hinnar jarðnesku
tjaldbúðar sem endurspeglun HINNAR HIMNESKU
TJALDBÚÐAR í miðju mannshjartans, miðpunkti þess,
þegar sálin sveiflast á milli yfirskilvitleika
Guðs í eilífri hvíld til fyllingar verka
elskunnar. Þetta er „spannungskraft“ hins sanna
ásæis og það er hér sem sálirnar
öðlast styrk í helgun sinni: Í KRAFTI GUÐS
í hinu heilaga djúpi guðdómlegrar
þekkingar.
Nýlega hlustaði ég á viðtal við konu
í hvítasunnukirkju einni. Hún hafði
augljóslega komist í snertingu við þennan
neista hið innra. Ljóst var af orðum þessarar konu
að hún hafði lært leyndarmál
Katrínar í ljósi sinnar eigin reynslu: „Að
láta eld og hita hins innri klefa draga sig samtímis
í faðm Guðs og út á við í
faðm meðbræðra sinna og systra.“ [10] Kona þessi hafði varið
sínum bestu árum á meðal hinna
blásnauðu í Indlandi. Hún kom heim í
frí og uppfræddi meðlimi safnaðar síns um
leyndarmál sitt. Í reynd „skammaði“ hún
þá fyrir að hafa ekki endurnýjað
sjálfa sig „bæði í hvíldinni og
verkunum.“ Stundum þráir Guð að sum barna sinna
afkasti dálitlu meira með verkum elsku sinnar. Það
ber ekki vott um ávaxtaríka hvíld að verma
einungis kirkjubekkina á sunnudögum. Stundum þarfnast
Guð iðjusamra handa til að framkvæma
góðverk sem hann hefur skapað til þess að
börn sín leysi þau af hendi.
Góðir verkamenn eru bakaðir í eldsofni hinnar
guðdómlegu elsku í þessari
Endurvinnslustöð Heilags Anda sem helgidómur
tjaldbúðarinnar er í raun og veru. Það er
af þessum ástæðum sem Guð Heilagur Andi
þráir að reisa hann í sem flestum mennskum
hjörtum:
Víkka út
tjald þitt, og lát þá (englana) þenja
út tjalddúka búðar þinnar, meina
þeim það ekki, gjör tjaldstög
þín löng og rek fasta hælana (Jes 54. 2).
[1]. Catherine of
Siena’s Way, bls. 77.
[2]. Sama verk, bls. 88.
[3]. Sama verk,
bls. 88.
[4]. Sama verk,
bls. 89.
[5]. Sama verk,
bls. 191.
[6]. Sama verk,
bls. 79.
[7]. Sama verk,
bls. 81.
[8]. The Adornment of the Spiritual Marriage,
lxv.
[9]. Catherine of Siena’s Way,
bls. 82.
[10]. Sama verk,
bls.
77.